Η εβδομάδα που το πετρέλαιο έγραψε τον προϋπολογισμό
Η διαδρομή του Brent, και το πλεόνασμα ΦΠΑ που χρηματοδοτεί την επιδότηση του ντίζελ.
Το πετρέλαιο έκανε πλήρη κύκλο αυτή την εβδομάδα. Το Brent ξεπέρασε τα 101 δολάρια την Πέμπτη, με άνοδο άνω του 30% μέσα στον μήνα, και υποχώρησε έως και 7% μέχρι το πρωί της Δευτέρας, στα περίπου 87,5 δολάρια, μετά την αναστολή των επιθέσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης. Ανάμεσα στα δύο αυτά σημεία, η κυβέρνηση δέσμευσε 30 εκατ. ευρώ για νέα επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης — 10 λεπτά ανά λίτρο για τον Αύγουστο, πάνω από την υφιστάμενη έκπτωση των 5 λεπτών.
Το ενδιαφέρον είναι από πού προήλθαν τα χρήματα.
Τα στοιχεία του εξαμήνου που δημοσιεύθηκαν τη Δευτέρα δείχνουν πρωτογενές πλεόνασμα 4,49 δισ. ευρώ, με καθαρά έσοδα 36,012 δισ. ευρώ — 1,079 δισ. πάνω από τον στόχο. Τα φορολογικά έσοδα υπερέβησαν τον στόχο κατά 584 εκατ. ευρώ, και η μεγαλύτερη επιμέρους συνεισφορά ήρθε από τον ΦΠΑ: 573 εκατ. πάνω από τον στόχο, στα 14,577 δισ. ευρώ. Ο Οικονομικός Ταχυδρόμος το ονόμασε χωρίς περιστροφές: ο ΦΠΑ της ακρίβειας.
Το κράτος δηλαδή εισέπραξε ένα πλεόνασμα που γέννησε ο πληθωρισμός και δαπανά ένα μέρος του για να θωρακίσει τους οδηγούς από τον ίδιο πληθωρισμό. Δεν πρόκειται για κριτική· αυτός είναι αναμφισβήτητα ο λόγος ύπαρξης του δημοσιονομικού χώρου. Αξίζει όμως να ειπωθεί καθαρά, γιατί καθιστά την επιδότηση συνάρτηση του επιπέδου των τιμών και όχι πολιτική ανεξάρτητη από αυτό. Αν το Brent σταθεροποιηθεί κοντά στα 87 αντί για τα 101 δολάρια, το πλεόνασμα συρρικνώνεται μαζί με την ανάγκη που χρηματοδοτούσε.
Η δομική ιστορία είναι το αέριο, όχι το ντίζελ
Η Ευρώπη μπαίνει στη χειμερινή περίοδο με τα υπόγεια αποθέματα φυσικού αερίου στο 55% — το χαμηλότερο επίπεδο για την εποχή από το 2021 — και διαρθρωτικά πιο εξαρτημένη από το LNG.
Η Ελλάδα χτίζει δυναμικότητα ακριβώς μέσα σε αυτό το κενό. Ο ΔΕΣΦΑ προσδιόρισε την εξαγωγική του ικανότητα για το 2027 στα 9 bcm και εγκαινίασε τον αγωγό Δυτικής Μακεδονίας. Τα δύο γεγονότα ανήκουν στην ίδια πρόταση: μια ήπειρος με ελλιπή αποθέματα, και μια χώρα που τοποθετείται ως η νοτιοανατολική της πύλη.
Στο εσωτερικό, οι εργασίες στα δίκτυα συνεχίζονται, χωρίς λάμψη και εντός χρονοδιαγράμματος. Ο διαγωνισμός ΑΔΜΗΕ–ΔΕΔΔΗΕ για το νέο ΚΥΤ Ρουφ — 68,25 εκατ. ευρώ, με δύο παρατάσεις — ολοκληρώνεται επιτέλους. Ο ΔΕΔΔΗΕ δημοσίευσε το χρονοδιάγραμμα για τους έξυπνους μετρητές έως το 2030 και σχέδιο για να τερματίσει την καθυστέρηση δύο έως τριών ετών στην εκκαθάριση, που δημιουργεί αναδρομικές χρεώσεις στους προμηθευτές. Η ΔΕΗ αναβαθμίστηκε από τη Fitch και μπήκε στην ουγγρική αγορά με φωτοβολταϊκό πάρκο 57,5 MW.
Δύο ιστορίες αλλού, καμία με ελληνική συμμετοχή
Η αποθήκευση συγκεντρώνεται. Η Brookfield εξαγόρασε την Aypa Power από την Blackstone με enterprise value περίπου 7 δισ. δολαρίων. Η R.Power ανέθεσε EPC για 2,2 GWh στην Πολωνία. Η Alpiq ανακοίνωσε 1,2 GWh στην Ελβετία. Η CATL τοποθετεί μπαταρίες νατρίου-ιόντων στην Ανατολική Ευρώπη σε κλίμακα 2 GWh.
Τα data centers επανατιμολογούνται. Nvidia και OpenAI συζητούν έργο 500 δισ. δολαρίων. Η χρηματοδότηση 12 δισ. της Meta στο Ελ Πάσο τιμολογείται πάνω από 7%. Το κροατικό Pantheon AI πήρε την έγκριση σύνδεσης με το δίκτυο.
Οι δύο ιστορίες συγκλίνουν. Το Energy Storage News δημοσίευσε αυτή την εβδομάδα ανάλυση για το πρόβλημα των μπαταριών μέσα στα data centers τεχνητής νοημοσύνης, εκεί όπου η απαίτηση για μηδενική διακοπή λειτουργίας συναντά τον κίνδυνο θερμικής διαφυγής. Τα data centers έπαψαν να είναι θέμα τηλεπικοινωνιών και έγιναν θέμα δικτύου.
Μια διευκρίνιση που έχει σημασία: τα παραπάνω είναι όσα κατέγραψαν οι πηγές του GR Wire, όχι απογραφή της ελληνικής αγοράς. Η εγχώρια ενεργειακή μας κάλυψη έχει ένα γνωστό κενό — το energypress.gr, το βασικό ελληνικό ενεργειακό μέσο, μπλοκάρει την αυτοματοποιημένη πρόσβαση. Η απουσία ελληνικών έργων αποθήκευσης παραπάνω αποτελεί ένδειξη για τις ροές μας, όχι απόδειξη για την Ελλάδα.